السيد محمد صادق الروحاني
301
توضيح المسائل ( فارسي )
دوم - معدن سوم - گنج . چهارم - مال حلال مخلوط به حرام . پنجم - جواهرى كه به واسطه غواصى يعنى فرو رفتن در دريا بدست مى آيد . ششم - غنيمت جنگ - هفتم - زمينى كه كافر ذمي از مسلمان بخرد واحكام اينها مفصلا بيان خواهد شد . 1 - منفعت كسب مسأله 1753 - هر گاه انسان از تجارت يا صنعت ، يا كسبهاى ديگر مالي بدست آورد ، اگر چه مثلا نماز وروزه ميتى را بجا آورد واز اجرت آن مالي تهيه كند چنانچه از مخارج سال خود أو وعيالاتش زياد بيايد ، بايد خمس يعنى پنج يك آن را به دستوري كه بعدا گفته مى شود بدهد . مسأله 1754 - اگر از غير كسب ، مالي بدست آورد ، مثلا چيزى به أو ببخشند ، واجب است خمس آن را هم بدهد اگر از مخارج سالش زياد بيايد . مسأله 1755 - مهرى را كه زن مى گيرد خمس دارد اگر از مخارج سال زياد باشد ، وهمچنين ارثى كه به انسان مى رسد از كسى كه انسان گمان ارث بردن از أو را ندارد ، بلى اگر ارث از كسى برسد كه گمان ارث بردن از أو را دارد خمس ندارد . مسأله 1756 - اگر مالي به ارث به أو برسد وبداند كسى كه اين مال از أو به ارث رسيده خمس آن را نداده ، بايد خمس آن را بدهد ، ونيز اگر در خود آن مال خمس نباشد ولى انسان بداند كسى كه آن مال از أو به ارث رسيده ، خمس بدهكار است ، بايد خمس را از مال أو بدهد . مسأله 1757 - اگر به واسطه قناعت كردن چيزى از مخارج سال انسان زياد بيايد ، بايد خمس آن را بدهد . مسأله 1758 - كسى كه ديگرى مخارج أو را مى دهد ، بايد خمس تمام مالي را كه بدست مى آورد بدهد .